Wakacje składkowe ZUS 2026: kto, ile i do kiedy złożyć RWS

Wakacje składkowe to jednomiesięczne zwolnienie przedsiębiorcy z własnych składek na ubezpieczenia społeczne, które przysługuje raz w roku kalendarzowym. Składki za ten miesiąc płaci za Ciebie budżet państwa, a Ty nadal prowadzisz firmę i nadal budujesz prawo do emerytury. Wniosek trzeba złożyć w miesiącu poprzedzającym wybrany miesiąc, więc zwolnienie za grudzień 2026 r. wymaga wniosku złożonego do 30 listopada 2026 r.

Ten poradnik pokazuje, kto może skorzystać, ile realnie oszczędzasz przy pełnym i preferencyjnym ZUS, jak krok po kroku złożyć wniosek RWS w eZUS, jak rozliczyć miesiąc zwolnienia i kiedy ulga się opłaca. Wszystkie warunki opieramy na stronach ZUS i portalu biznes.gov.pl, a kwoty liczymy z podstaw obowiązujących w 2026 r.

W skrócie

1. Dla kogo: przedsiębiorcy wpisani do CEIDG (także wspólnicy spółki cywilnej) i komornicy sądowi. Nie dla spółek z o.o. i akcyjnych jako takich.
2. Co obejmuje: Twoje składki emerytalna, rentowa, wypadkowa, dobrowolna chorobowa oraz Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy. Nie obejmuje składki zdrowotnej ani składek za pracowników.
3. Ile: przy pełnym ZUS w 2026 r. to 1 926,76 zł (z dobrowolną chorobową), a przy preferencyjnym ZUS około 456 zł.
4. Jak: wyłącznie elektronicznie, wnioskiem RWS z konta płatnika w eZUS, w miesiącu przed wybranym miesiącem zwolnienia.
5. Termin dla grudnia 2026: do 30 listopada 2026 r. Wniosek złożony za wcześnie albo za późno nie jest rozpatrywany.

Czym są wakacje składkowe i co obejmują

Przepisy o wakacjach składkowych obowiązują od 1 listopada 2024 r. i opierają się na ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Zwolnienie jest dobrowolne i dotyczy jednego, dowolnie wybranego miesiąca w roku kalendarzowym. W tym miesiącu nie płacisz za siebie:

• obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe,
• dobrowolnej składki chorobowej, jeśli podlegałeś temu ubezpieczeniu w miesiącu złożenia wniosku i w miesiącu go poprzedzającym,
• składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, jeśli je opłacasz.

Składka zdrowotna zostaje w całości do zapłaty. Zwolnienie nie obejmuje też składek, które odprowadzasz za pracowników i zleceniobiorców. Składki, z których Cię zwolniono, finansuje budżet państwa, więc wliczają się do Twojej przyszłej emerytury lub renty, a prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych nie ulega zmianie. W miesiącu zwolnienia możesz normalnie prowadzić działalność, nie trzeba jej zawieszać.

Zwolnienie liczy się od najniższej podstawy wymiaru składek, która Cię obowiązuje. W miesiącu wakacji nie pomniejsza się podstawy proporcjonalnie, nawet jeśli chorowałeś albo przestałeś podlegać ubezpieczeniom w trakcie miesiąca.

Nie mylij tego z wakacjami kredytowymi. To zupełnie inna instytucja dotycząca rat kredytu hipotecznego, opisana w naszym kalkulatorze wakacji kredytowych.

Kto może skorzystać z wakacji składkowych

Musisz prowadzić pozarolniczą działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG (albo być komornikiem sądowym) i spełnić wszystkie poniższe warunki:

• Do 10 ubezpieczonych. W miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku miałeś zgłoszonych do ubezpieczeń (emerytalnego, rentowych i wypadkowego lub zdrowotnego) nie więcej niż 10 osób, wliczając siebie. Liczy się suma osób zgłoszonych choćby na jeden dzień tego miesiąca. Wlicza się pracowników, zleceniobiorców (poza uczniami i studentami do 26. roku życia) i osoby współpracujące. Nie wlicza się osób, które nie podlegają ubezpieczeniu wypadkowemu, np. na zasiłku macierzyńskim, urlopie wychowawczym lub bezpłatnym. Wspólnik spółki cywilnej liczy tylko osoby zgłoszone na swoim koncie płatnika.
• Byłeś ubezpieczony jako przedsiębiorca. W miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku podlegałeś choć jeden dzień ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu działalności.
• Przychód do 2 mln euro. W co najmniej jednym z dwóch lat poprzedzających rok złożenia wniosku Twój roczny przychód z działalności nie przekroczył równowartości 2 mln euro (albo w tych latach nie miałeś przychodu). Wniosek z 2026 r. bada lata 2024 i 2025.
• Nie pracujesz dla byłego pracodawcy. W poprzednim roku i w bieżącym do dnia wniosku nie wykonywałeś działalności na rzecz byłego pracodawcy w zakresie czynności, które wykonywałeś u niego w ramach stosunku pracy w roku startu firmy lub rok wcześniej.
• Masz limit pomocy de minimis. Zwolnienie jest pomocą de minimis, a łączna pomoc z trzech ostatnich lat nie może przekroczyć 300 tys. euro. Musisz mieć wolny limit co najmniej na kwotę składek, z których chcesz być zwolniony.

Najczęstsze wątpliwości

• Spółka cywilna: wspólnik wpisany do CEIDG składa wniosek ze swojego indywidualnego konta płatnika w eZUS, nie z konta spółki.
• Zawieszona działalność: w chwili składania wniosku musisz być płatnikiem, a zawieszona działalność to nadal płatnik. Warunkiem jest jednak choć jeden dzień ubezpieczenia z tytułu działalności w miesiącu przed wnioskiem, więc działalność zawieszona przez cały ten miesiąc wyklucza ulgę. Zwolnienie za dany miesiąc uzyskasz, jeśli odwiesisz działalność w tym miesiącu.
• Zaległości w ZUS: według odpowiedzi ZUS płatnik z zaległościami w składkach może skorzystać z wakacji składkowych, a stan rozliczeń nie ma wpływu na tę możliwość.
• Spółka z o.o. i akcyjna: ZUS opisuje ulgę dla przedsiębiorców wpisanych do CEIDG i komorników sądowych, więc spółka kapitałowa jako taka nie składa takiego wniosku.

Ile zaoszczędzisz na wakacjach składkowych w 2026 r.

Zwolnienie liczy się od Twojej podstawy wymiaru składek, więc kwota zależy od rodzaju ZUS. W 2026 r. prognozowane przeciętne wynagrodzenie wynosi 9 420 zł, minimalne wynagrodzenie 4 806 zł, a podstawy to odpowiednio 5 652 zł (60% prognozowanego wynagrodzenia, pełny ZUS) i 1 441,80 zł (30% płacy minimalnej, preferencyjny ZUS).

Tabela pokazuje składki społeczne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, czyli to, czego dotyczy zwolnienie. Kwoty liczymy przy standardowej stopie składki wypadkowej 1,67%. Jeśli masz inną stopę wypadkową, wynik będzie nieco inny. Kwoty pochodzą z tabeli ZUS „Wysokość składek za osoby prowadzące działalność gospodarczą” (2026 r.), a przed decyzją warto sprawdzić własną kwotę w eZUS.

Przy małym ZUS plus podstawa zależy od dochodu i mieści się między 1 441,80 zł a 5 652 zł, więc oszczędność leży pomiędzy wartościami z tabeli. Własną podstawę i kwotę składek sprawdzisz w eZUS albo u księgowej.

Pełną składkę za wybrany rodzaj ZUS i formę opodatkowania policzysz w kalkulatorze ZUS dla JDG, a ile zostanie ci na rękę po zmianie formy współpracy, sprawdzisz w porównaniu JDG vs UoP.

Pamiętaj, że składka zdrowotna nie zmienia się. Na ryczałcie czy podatku liniowym i tak zapłacisz ją w pełnej wysokości za miesiąc wakacji.

Jak złożyć wniosek RWS krok po kroku

1. Wybierz miesiąc zwolnienia. Wniosek składasz w miesiącu wcześniejszym. Zwolnienie za grudzień 2026 r. wymaga wniosku w listopadzie 2026 r., za styczeń 2027 r. wniosku w grudniu 2026 r.
2. Zaloguj się do eZUS na konto płatnika. Wniosek podpiszesz profilem zaufanym, profilem PUE albo kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
3. Otwórz wniosek RWS (wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za wskazany miesiąc). Dane płatnika i okres zwolnienia, domyślnie miesiąc po miesiącu złożenia, są uzupełniane automatycznie.
4. Wypełnij oświadczenia o spełnieniu warunków: o pomocy de minimis i o osiągniętym przychodzie.
5. Wyślij wniosek w odpowiednim miesiącu. Wniosek w innej formie niż elektroniczna albo w innym terminie nie zostanie rozpatrzony.

Jak wygląda wniosek w eZUS

Zrzuty poniżej pochodzą z portalu eZUS z 12 listopada 2026 r. Wniosek RWS znajdziesz w Katalogu usług: wpisz w wyszukiwarce „rws” albo otwórz sekcję „Wakacje składkowe”. Kreator ma 11 kroków: informacje ogólne i wybór rodzaju wniosku, dane płatnika, treść wniosku, oświadczenia, cztery ekrany z informacjami wymaganymi przy ubieganiu się o pomoc de minimis, załączniki, podsumowanie oraz podpis i wysyłka. Jeśli ZUS zmieni formularz, układ ekranów może wyglądać inaczej.

Wniosek może złożyć też pełnomocnik, np. księgowa, jeśli ma stosowne umocowanie. Do czasu rozstrzygnięcia możesz wniosek wycofać. Skorygować można tylko dane o pomocy de minimis. Chcąc skorzystać z ulgi w innym miesiącu, wycofaj wniosek i złóż nowy w miesiącu poprzedzającym ten miesiąc.

Co po złożeniu wniosku

ZUS rozpatruje wnioski według Kodeksu postępowania administracyjnego, a informacje wysyła na konto płatnika w eZUS (oraz na e-mail lub numer telefonu, który podasz). Jeśli zwolnią Cię w całości, dostaniesz informację. Przy zwolnieniu częściowym albo odmowie ZUS wydaje decyzję. Jeżeli w ciągu 2 miesięcy od wniosku nie dostaniesz rozstrzygnięcia, możesz złożyć do sądu odwołanie od niewydania decyzji. Od decyzji odwołujesz się za pośrednictwem ZUS do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych w ciągu miesiąca od doręczenia, bez opłaty podstawowej.

Jak rozliczyć miesiąc zwolnienia

Za miesiąc, w którym ZUS Cię zwolni, składasz dokumenty rozliczeniowe w zwykłym terminie:

• ZUS RCA z kodem wakacyjnym ze składkami finansowanymi z budżetu państwa. Kod zależy od Twojej podstawy: 05 14 przy pełnym ZUS, 05 74 przy preferencyjnym, 05 94 przy małym ZUS plus.
• ZUS RCA z aktualnym kodem działalności ze składką zdrowotną i, jeśli zwolnienia z niej nie masz, ze składką chorobową.
• ZUS RCA za pozostałych ubezpieczonych, jeśli zatrudniasz pracowników lub zleceniobiorców.
• ZUS DRA uwzględniającą składki z raportów RCA.

Płacisz więc w tym miesiącu składkę zdrowotną (i składki za pracowników), a nie płacisz własnych składek społecznych. Dokumenty z kodem wakacyjnym składasz dopiero po pozytywnym rozstrzygnięciu wniosku. Jeśli ZUS nie rozstrzygnie wniosku przed terminem składania dokumentów za ten miesiąc (zwykle do 20. dnia następnego miesiąca), złóż komplet dokumentów na zasadach ogólnych i opłać składki, a po otrzymaniu zwolnienia skoryguj dokumenty. Jeśli wniosku nie uwzględniono, rozliczasz miesiąc na zasadach ogólnych i opłacasz składki, także gdy składasz odwołanie.

Czy wakacje składkowe się opłacają i który miesiąc wybrać

Dla większości uprawnionych tak. Składki za wybrany miesiąc sfinansuje budżet państwa i wliczą się do przyszłej emerytury lub renty. Podstawą jest jednak najniższa podstawa, która Cię obowiązuje, a ZUS nie pozwala zadeklarować za ten miesiąc wyższej podstawy ani dopłacić składek od nadwyżki. Jeśli na co dzień płacisz od podstawy wyższej niż minimalna, kapitał emerytalny z tego miesiąca będzie niższy niż zwykle. Do rozważenia są trzy kwestie:

• Płynność. Dla większości przedsiębiorców kwota zwolnienia jest w ciągu roku taka sama, więc o wyborze miesiąca decyduje to, kiedy potrzebujesz większej gotówki w firmie, np. przy sezonowym spadku przychodów albo większym wydatku. Wyjątkiem jest zmiana rodzaju ZUS w trakcie roku, na przykład po zakończeniu okresu preferencyjnego.
• Limit de minimis. Zwolnienie wlicza się do pomocy publicznej z trzech lat. Jeśli korzystasz z innych form pomocy, sprawdź, czy mieścisz się w limicie 300 tys. euro.
• Dokumenty. Miesiąc wakacji wymaga innego zestawu deklaracji niż zwykle. Jeśli rozliczasz się sam w programie Płatnik, zaktualizuj go i sprawdź kody. Jeśli rozliczasz się przez księgową, ustal z nią, kto złoży wniosek RWS (pełnomocnik musi mieć umocowanie w ZUS) i do kiedy, bo za miesiąc zwolnienia dokumenty rozliczeniowe mają inny zestaw kodów.

Uwolnione środki warto zabezpieczyć. Część przedsiębiorców odkłada je na rezerwę na podatki i składki, część na zaliczki. Przy wyborze rachunku do rezerwy porównaj konta firmowe pod kątem oprocentowania i opłat. Pamiętaj, że oszczędność z jednego miesiąca to jednorazowy zastrzyk, a nie trwałe obniżenie kosztów firmy. Jeśli myślisz o zmianie formy zatrudnienia, sprawdź też porównanie JDG i umowy o pracę.

Najczęstsze pytania

Czy w 2026 roku są wakacje składkowe od ZUS?

Tak. Wniosek na grudzień 2026 r. możesz złożyć do 30 listopada 2026 r. Przepisy obowiązują od 1 listopada 2024 r., a ZUS na swojej stronie (zaktualizowanej 26 czerwca 2026 r.) opisuje je jako ulgę przysługującą raz w roku.

Ile razy można skorzystać z wakacji składkowych?

Raz w roku kalendarzowym, za jeden wybrany miesiąc. Jeśli wniosek wycofasz przed rozstrzygnięciem, możesz złożyć nowy na inny miesiąc tego samego roku.

Czy zadłużeni przedsiębiorcy mogą skorzystać z wakacji składkowych?

Tak. Według odpowiedzi ZUS płatnik, który ma zaległości w opłacaniu składek, może skorzystać z wakacji składkowych, a stan rozliczeń nie ma wpływu na możliwość skorzystania z ulgi.

Czy wakacje składkowe wpływają na emeryturę?

Dla większości przedsiębiorców nie obniżają jej. Składki za miesiąc zwolnienia finansuje budżet państwa i wliczają się do przyszłej emerytury lub renty. Podstawą jest jednak najniższa podstawa, która Cię obowiązuje, więc jeśli na co dzień płacisz od wyższej, kapitał z tego miesiąca będzie niższy niż zwykle.

Czy w czasie wakacji składkowych płacę składkę zdrowotną?

Tak. Zwolnienie nie obejmuje składki zdrowotnej ani składek za pracowników, więc w tym miesiącu opłacasz je normalnie.

Powiązane tematy

• ZUS - składki, emerytura i jak jest liczona
• Składka ubezpieczeniowa - co to jest
• Kalkulator ZUS dla JDG 2026
• Kalkulator luki emerytalnej ZUS
• Jak otworzyć konto firmowe dla JDG
• Konta firmowe - ranking